آمريڪا (ويب ڊيسڪ) هٿرادو ڏاهپ جي دنيا ۾ هڪ دلچسپ تجربو سامهون آيو آهي، جتي ماهرن هٿرادو ڏاهپ تي ٻڌل 13 ايجنٽن کي هڪ مجازي ٻيٽ تي ڇڏي ڏنو، پر کين ڪو خاص ڪم نه ڏنو ويو. حيرت جي ڳالهه اها آهي ته انهن ايجنٽن خالي ويهڻ بدران پاڻمرادو رانديون ايجاد ڪرڻ، مختلف شڪليون ٺاهڻ ۽ پنهنجي چوڌاري موجود دنيا کي سمجهڻ لاءِ تجربا ڪرڻ شروع ڪري ڇڏيا.
پرڏيهي ميڊيا ۽ آمريڪا جي مئساچوسٽس انسٽيٽيوٽ آف ٽيڪنالاجي (ايم آءِ ٽي) جي تحقيق موجب، هر ايجنٽ کي لڳ ڀڳ 30 ڪلاڪن تائين اهڙي مجازي ماحول ۾ ڪم ڪرڻ جو موقعو ڏنو ويو، جتي کين نه ڪو مقرر مقصد ڏنو ويو هو ۽ نه ئي ڪنهن خاص سرگرميءَ جو حڪم ڏنو ويو هو.
تجربي دوران ايجنٽن مجازي دنيا ۾ گهمڻ ڦرڻ، ٽڪرن کي هڪٻئي مٿان رکي اوچيون اڏاوتون ٺاهڻ، مختلف تصويرون ٺاهڻ ۽ راندين جا پنهنجا اصول جوڙڻ شروع ڪيا. ڪجهه ايجنٽن پٿرن ۽ ٻين شين کي اڇلائڻ ۽ ڪيرائڻ وسيلي پنهنجي ماحول جي قاعدن کي سمجهڻ جي ڪوشش ڪئي، جڏهن ته ٻين باسڪيٽ بال ۽ اهڙيون رانديون ايجاد ڪيون، جن ۾ زمين کي ڇهڻ کان بچڻ جهڙا اصول شامل هئا.
تحقيق ڪندڙن جو چوڻ آهي ته ڪجهه ايجنٽن راندين دوران اهڙيون اٽڪلون سکيون، جن کي پوءِ ٻين ڪمن ۾ به ڪم آڻي سگهيا. سندن سرگرمين ۾ ٻارن جي راند روند سان ملندڙ جلندڙ ڪجهه پهلو به نظر آيا، جيتوڻيڪ ان مان اهو ثابت نٿو ٿئي ته مشينن ۾ انسانن جهڙا احساس يا شعور موجود آهن.
ماهرن جو خيال آهي ته هي تجربو سمجهڻ ۾ مدد ڏئي سگهي ٿو ته هٿرادو ڏاهپ وارا ايجنٽ بنا واضح هدايتن جي ماحول سان لهه وچڙ ڪندي ڪهڙيءَ ريت نيون حڪمت عمليون سکي سگهن ٿا. تنهن هوندي به، انهن سرگرمين کي انساني تخليق يا شعور جي برابر سمجهڻ کان اڳ وڌيڪ تحقيق جي ضرورت آهي.
